Оросын Холбооны Улсын нийслэл Москва хотноо 2025 оны 10 дугаар сарын 23-ны өдөр “Хүний эрхийг хамгаалах нь: Дижитал шилжилт” олон улсын онол, практикийн бага хурал зохион байгуулагдлаа. Уг хуралд 60 гаруй улсын Хүний эрхийн үндэсний байгууллага, омбудсмены байгууллагуудын тэргүүн, гишүүд оролцож, цахим шилжилтийн үед хүний эрхийг хамгаалах нь сэдвийн хүрээнд хэлэлцүүлэг өрнүүллээ.

Хуралд Комиссын гишүүн Г.Нарантуяа оролцож, Монгол Улсын цахим шилжилт, хүний эрхийг хамгаалахад тулгамдсан асуудлыг танилцууллаа. Тэрээр дараах асуудлыг онцоллоо. Үүнд:
Монгол Улсын Засгийн газар Цахим үндэстэн болох зорилт дэвшүүлж И-Монголиа нэгдсэн платформыг 2020 оны аравдугаар сард нээж, төрийн 23 байгууллагын 181 үйлчилгээг нэвтрүүлсэн. Тус платформ нь 2025 оны 04 дүгээр сарын байдлаар хоёр сая гаруй хэрэглэгчтэй үндэсний хэмжээний платформ болон хөгжсөн бөгөөд Монгол Улсын насанд хүрсэн хүн амын 88 орчим хувийг хамарч байна. И-Монголиа нэгдсэн платформоос өдөрт 100 мянга гаруй иргэн төрийн 87 байгууллагын 1,268 гаруй төрийн үйлчилгээг цахимаар авч байгаа боловч алслагдсан бүс нутгийн иргэд, өндөр настнууд, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн цахим боловсрол, ур чадвар муу, цахим технологи хүртээмжгүй, хялбар программ хангамж хөгжөөгүйгээс цахим хөгжил хүн бүрд тэгш хүртэхгүй байгааг анхаарах ёстой.
Хүний хувийн мэдээлэл хамгаалах тухай хуулийн дагуу Монгол Улсын Хүний эрхийн Үндэсний Комисс мэдээлэл хамгаалах эрх бүхий байгууллагын чиг үүргийг хэрэгжүүлж байна. Комиссын Хүний хувийн мэдээлэл хамгаалах хэлтэс уг хуулийг хэрэгжилтийг хангуулахад чиглэсэн хяналт шалгалт, гомдол, мэдээлэл шийдвэрлэх ажиллагаа, сургалт, сурталчилгаа явуулж байгаагийн зэрэгцээ 2022 оноос эхлэн явуулсан “Цахим технологи ба хүний эрх” олон нийтийн хяналт шалгалтыг 11 асуудлын хүрээнд олон улсын болон үндэсний эксперт, механизмуудын оролцоотой явуулж, үр дүнг 2025 оны 12 сард зохион байгуулах Хүний эрхийн үндэсний форумд танилцуулахаар бэлтгэж байгааг мэдээллээ.
Мөн “Цахим технологи ба хүний эрх” олон нийтийн хяналт шалгалт, ялангуяа энэ хүрээнд Комиссын санаачлаагаар явуулсан НҮБ-ын Хувийн нууцын асуудал хариуцсан тусгай илтгэгчийн Монгол Улсад хийсэн айлчлал, түүний 2026 оны 3 дугаар сард Хүний эрхийн зөвлөлд хэлэлцүүлэх илтгэл, НҮБ-ын хүний эрхийг хамгаалах механизм, үндэсний байгууллагын бодиттой хамтын ажиллагааны чухал туршлага болохыг илэрхийлэв.
Комиссын гишүүн Г.Нарантуяа “Цахим технологиос улбаатай хүний эрхийн асуудлыг ямар ч улс дангаар шийдвэрлэх боломжгүй. Мэдээлэл хил хязгааргүй урсаж буй энэ цаг үед хувийн нууцыг хамгаалах, цахим технологийг хариуцлагатай, шударгаар хэрэглэхийн төлөөх бидний хамтын ажиллагаа ч хил хязгаарыг гэтэлж, тэлэх ёстой” гээд цахим технологийн хүний эрхийн нөлөөллийг үнэлэх нийтлэг аргачлал боловсруулж, хэрэглээнд нэвтрүүлэх, туршлага, мэдлэгээ тогтмол солилцох, хүн бүрт хүртээмжтэй, ил тод, ёс зүйтэй цахим засаглалыг хөгжүүлэхэд хамтын хүчин чармайлт гаргахыг уриаллаа.