Сүүлийн үед нийгмийн хандлага крипто бирж, цахим мөнгө, койн руу залуус эрчимтэй орж “IHC” гэх цахим мөнгө буюу койныг бүтээгээд байгаа юм. Уг хамтралд бидний мэдэх олны танил комедиан Ц.Идэр-Од, долларын саятан, чиглүүлэгч О.Мөнхжин нар багтсан. Тэд найм дугаар сарын 25-ны өдөр дотоодын дөрвөн биржээр зэрэг IEO урьдчилсан худалдаа зохион байгуулж богино хугацааны дотор 30 тэрбум төгрөгтэй тэнцэхүйц IEO зарсан нь олон нийтийн дунд нэлээдгүй гайхшрал болон төөрөгдөл авчирсан юм.
Монголчуудыг санхүүгийн эрх чөлөөнд хүргэх зорилготой гэх тодотголтой О.Мөнхжин нь IHC нэвтрүүлж байгаа нь Монголчуудын итгэл, сэтгэлийг хөөрөгдүүлж амжилтад хүрэх зорилготой гэж нэг хэсэг нь харж байхад нөгөө хэсэг нь хэзээ ашиг тусаа өгөх нь мэдэгдэхгүй IEO уралдан худалдан авч О.Мөнхжингийн багыг магтана. Гэвч тэдний богино хугацаанд 30 тэрбумын төгрөгтэй тэнцэхүйц зарагдсан IEO-ны талаарх мэдээлэл олон нийтийн дунд сайныг дагуулна гэж бодсон боловч тэдний санаснаар болсонгүй.
Тухайлбал, УИХ-ын гишүүн асан Л.Гүндалай нь “IHC-ыг нэвтрүүлж байгаа эдгээр залуусын хууль бус ажиллагаа, хүний итгэл, сэтгэлээр тоглож, зүгээр л хэдэн залуусын маш их мөнгө олох гэсэн хөөсөрсөн зүйлсийг үгүйсэж байгаа нь IHC-д итгэж IEO худалдаж авсан олон түмэнд гэнэтийн цохилт өгөөд байгаа юм. Хэзээний нийгмийн сүлжээнд олон мянган дагагчтай болсон түүний өгүүлбэр бүрд итгэдэг дагагч нар нь “КОЙН”-ыг “МОЙН” болгож ямар ч үнэ цэнэгүй зүйл гэдгийг нь гэрчлэн ярьж байгааг дэмжиж байгаа юм. Харин О.Мөнхжингийн хувьд “Монголд крипто койн гаргаж дэлхий рүү гаргах” эрхэм зорилго өвөртөлж Монголд шинэ зүйлийг нэвтрүүлэхээр зориг шулуудан ажиллаж байгаа нь сайшаалтай ч ард түмэнд эдгээр хий хоосон яригдах хөрөнгө оруулалтад итгэж хөрөнгө болон, итгэл сэтгэлээ өгснөөр бүх зүйлийг алдах аюул Монголчуудад нүүрлэх юм. Харин энэ бүгдийг хэн хариуцах уу? гэдэг асуудалтай тулгараад байгаа юм.
IHC нэвтрүүлснээс хойш үргэлжилж байгаа маргааныг Монголчууд “зөвхөн тэдний дунд өрнөх маргаан” гэж харалгүй нийт Монголчуудын эрх ашиг, итгэл сэтгэл яригдаж байгаад нийгэм даяар анхаарлаа хандуулаад байгаа юм.
Харин мэдэхгүй зүйлээсээ айдаг, төрөлхийн чанартаа автан худал ярианд итгэж хүмүүсийг мөнгөө алдана гэж айдас түрүүлж байгаа Л.Гүндалайг олон нийт буруу хэлэлгүй, үнэн хэрэгтээ үнэн, худал нь мэдэгдэхгүй зүйл ярьж сошиалаар IHC гаргасан залуусыг олон нийт элдвээр хэлж, койн авсан хүмүүсийг мөнгөө алдана энэ бол хууль бус гэх мэтээр дайрч байгаа нь үнэн билээ.
Одоогоор крипто валютын тухай нэг ч хууль дүрэм журам Монгол улсад байхгүй. Монгол ч гэлтгүй дэлхийн аль ч орон ямар нэгэн хууль гаргаж “батлаагүй” байгаа. Иймд улс эх орныхоо ядарсан ард иргэдийн мөнгөөр тоглож байгаа залуусыг “Буруутгаж” байгаа Л.Гүндалай гуайд Монголчууд итгэх үү? Монгол гэсэн нэрийг дэлхийн крипто зах зээлд гаргах гэж олон хүмүүсийг хохироох О.Мөнхжинд итгэх үү? гэдгийг цаг хугацаа харуулах л үлдлээ.